سالانه ۵/۵ میلیون نفر دچار مارگزیدگی می گردند كه ۹۰ هزار مورد منجر به فوت می گردد

غش یا سنکوپ

غش یا سنکوپ ، از دست دادن موقت هوشیاری و بیهوشی در نتیجه نرسیدن خون کافی به مغز (کوتاه مدت) می‌باشد.

هنگامی که جریان خون مغز کم شود، بدلیل اینکه مغز کنترل خود را روی اعضاء بدن از دست می‌دهد، فرد قدرت و هوشیاری خود را از دست داده و سقوط می‌کند.

معمولا بعد از چند ثانیه یا چند دقیقه او دوباره هوشیار می‌گردد. اما اگر سنکوپ با یک ناراحتی جدی پزشکی همراه باشد، بیمار ممکن است نیم ساعت یا بیشتر در حالت بیهوشی بماند.
علائم اخطار دهنده غش
احساس بد حالی و سستی و سرگیجه
رنگ پریدگی و پوست سرد و عرق‌دار
تهوع و استفراغ
گزگز دست و پاها
نبض ضعیف ، تنفس سطحی و افت فشار خون
اختلال بینایی بصورت سیاهی رفتن چشم و احساس صدایی مثل سوت در گوش
از دست دادن تعادل و سقوط و بیهوش شدن
علل غش
علت آن ممکن است شوک هیجانی ، خستگی مفرط ، ایستادن طولانی ، گرما ، برخاستن ناگهانی از حالت خوابیده به نشسته یا ایستاده ، سوء تغذیه ، کم خونی ، فقدان هوای تازه و غیره باشد.

غش می‌تواند در یک فرد کاملا سالم در نتیجه یک عکس‌العمل عاطفی طبیعی و یا در نتیجه بازتاب اختلال تنظیم فشار خون ، حادث ‌شود.

شنیدن ناگهانی اخبار خوب یا بد ، افت ناگهانی فشار خون یا قند خون و مسائل دیگر همگی باعث می‌شوند جریان خون مغز کاهش پیدا بکند و فرد به طور موقت غش بکند.
سنکوپ یا غش واقعی ممکن است طی یکسری بیماریهای قلبی و عروقی ، علل عصبی بیهوشی (مثل صرع) ، افت قند خون ، دیده شود.

البته باید در نظر داشت که شل شدن ناگهانی عروق بدن در اثر محرکهای داخلی یا خارجی مهمترین و شایعترین علت غش می‌باشد مانند سنکوپ سینوس کاروتید ، سنکوپ دفع ادرار ، سنکوپ سرفه و سنکوپ عصبی و قلبی.

غش قلبی
در میان علل مختلفی که برای غش ذکر شده، علل قلبی و عروقی نیز از جمله علل مهم و قابل بررسی غش می‌باشند. غش قلبی ناشی از کاهش ناگهانی برون‌ده قلب ، در اثر سکته قلبی ، بیماری دریچه‌ای قلب ، تومورهای دهلیز چپ و آریتمی‌های قلبی (افزایش یا کاهش تعداد ضربان) می‌باشد.
شاید یکی از مهمترین دلایل غش قلبی آریتمی‌های مختلف قلبی باشند که باعث می‌شود جریان خون به طور موثر برقرار نشود و خون کافی به مغز نرسد. از میان این آریتمی‌ها کند شدن و تند شدن شدید ضربان قلب را باید نام برد، به گونه‌ا‌ی که اگر ضربان قلب به کمتر از ۳۵ و بیشتر از ۱۸۰ ضربان در دقیقه برسد، فرد سنکوپ می‌کند.

بلوکهای قلبی و آریتمی‌های مختلف دیگر نیز ممکن است باعث کاهش برون ده قلبی و متعاقب آن ، سنکوپ گردند. سکته‌های شدید قلبی و تنگی دریچه آئورت نیز می‌تواند با مکانیسمهای خاص خود باعث غش قلبی شوند.

در هر صورت اگر شک به قلبی بودن علت غش برود باید فرد توسط متخصص قلب و عروق بررسی شده و حداقل یک نوار قلبی از او گرفته شود تا در صورت وجود آریتمی‌ها درمان مناسب صورت گیرد.
اقدامات اولیه در غش
باید بیمار در وضعیت درازکش قرار گیرد و پاهایش بالاتر از سرش قرار گیرد تا جریان خون برقرار شود. اگر امکان دراز کشیدن نباشد، بیمار در حالت نشسته سرش را خم کرده و وسط دو زانویش بگذارید.
می‌توان کمی آب سرد نیز به صورت بیمار پاشید یا محرکی دردناک (مثلا نیشگون) به او وارد کرد تا عروق به اصطلاح وارفته بار دیگر منقبض شوند.
سر بیمار را به عقب خم کنید تا زبان او جلوی راه تنفسی را نگیرد. و همچنین سر باید به یک سمت منحرف بشود تا مواد استفراغی به ریه بیمار نرود.
تا موقعی که بیمار هوشیار نشده مایعات یا خوراکی دیگر به بیمار داده نشود، چون وارد ریه‌های او می‌گردد.
اگر بیمار حین غش سقوط کرده باید مطمئن شوید که جایی از بدن او صدمه ندیده است.
اگر هوشیاری باز نگشت، ارزیابی علائم حیاتی را انجام دهید و در صورت لزوم اقدامات احیاء قلبی و ریوی را انجام دهید و بیمار را به مراکز درمانی برسانید.
با وجود اینکه مسئله غش مسئله ساده‌ای است، ولی می‌تواند نشانه بیماری مهم قلبی و یا غیره باشد، پس در صورت تکرار حتما باید بررسی شود.

علایم‌ و نشانه‌ها
 
 
آسیب‌ها و بیماری‌ها معمولاً به‌صورت‌ مجموعه‌ای‌ از نمودهای‌ متمایز ظاهر می‌شوند. نمودها بر دو دسته‌اند: علایم‌ كه‌ مصدوم‌ ممكن‌ است‌ به‌ آنها اشاره‌ كند و نشانه‌ها كه‌ شما ممكن‌ است‌ (در معاینه‌) آنها را كشف‌ كنید.

بعضی‌ از نمودها كاملاً آشكار هستند در حالی‌ كه‌ عده‌ای‌ دیگر، تا زمانی‌ كه‌ مصدوم‌ را به‌طور كامل‌ و دقیق‌ معاینه‌ نكنید، از نظر دور می‌مانند.
در صورت‌ امكان‌، مصدوم‌ هوشیار را در همان‌ وضعیتی‌ كه‌ یافته‌اید، معاینه‌ كنید و به‌ آسیب‌های‌ آشكار رسیدگی‌ كنید. اگر مصدوم‌ بی‌هوش‌ است‌، اولین‌ كار پاك‌ كردن‌ راه‌ تنفسی‌ و باز نگه‌ داشتن‌ آن‌ است‌.

لباس‌های‌ مصدوم‌ را بی‌دلیل‌ خارج‌ نكنید و بیش‌ از حد نیاز، وی‌ را در معرض‌ هوای‌ سرد ترك‌ نكنید. از حواس‌ خود (بینایی‌، شنوایی‌، لامسه‌ و بویایی‌) استفاده‌ كنید.
سریع‌ و هوشیارانه‌ اما دقیق‌ و جامع‌ عمل‌ كنید و بدون‌ توجیه‌، فرضیه‌سازی‌ نكنید. شما باید با ملایمت‌ با مصدوم‌ برخورد كنید اما در لمس‌ باید به‌ قدر كافی‌ قاطع‌ عمل‌ كنید تا بتوانید هرگونه‌ تورم‌، نامنظمی‌ یا نقاط‌ حساس‌ در لمس‌ را كشف‌ كنید.
اگر مصدوم‌ هوشیار است‌، از وی‌ بخواهید كه‌ احساس‌ خود از لمس‌ شما را بیان‌ كند.
 
جستجوی‌ نشانه‌ها معاینه‌ «سر تا پا» به‌ شما كمك‌ می‌كند كه‌ نشانه‌های‌ آسیب‌ یا بیماری‌ را كشف‌ كرده‌، وضعیت‌ مصدوم‌ را تشخیص‌ دهید.
ارزیابی‌ علایم‌
علایم‌ در واقع‌ احساساتی‌ هستند كه‌ مصدوم‌ آنها را حس‌ می‌كند و ممكن‌ است‌ قادر به‌ توصیف‌ آنها باشد. از او سؤال‌ كنید كه‌ آیا احساس‌ غیرطبیعی‌ دارد. اگر مصدوم‌ درد دارد، از او سؤال‌ كنید كه‌ درد را در كجا احساس‌ می‌كند، درد از چه‌ نوعی‌ است‌، چه‌ چیزی‌ دردش‌ را كمتر می‌كند و چه‌ چیزی‌ آن‌ را تشدید می‌كند و درد با حركت‌ یا تنفس‌ چگونه‌ تغییر می‌كند.

اگر درد به‌ دنبال‌ آسیب‌ ایجاد نشده‌ است‌، در مورد نحوه‌ و محل‌ شروع‌ آن‌ سؤال‌ كنید. در مورد نشانه‌های‌ دیگر مثل‌ تهوع‌، گیجی‌، احساس‌ گرما یا سرما، ضعف‌ یا تشنگی‌، سؤال‌ كنید. در صورت‌ تناسب‌، با انجام‌ معاینه‌ای‌ برای‌ جستجوی‌ نشانه‌های‌ آسیب‌ یا بیماری‌، علایم‌ را تأیید كنید.
 
پرسش‌ درباره‌ علایم‌ مصدوم‌ ممكن‌ است‌ قادر باشد در مورد علایمی‌ كه‌ حس‌ می‌كند، به‌ شما توضیح‌ دهد. این‌ جزییات‌ ممكن‌ است‌ در تشخیص‌ نوع‌ آسیب‌ یا بیماری‌ به‌ شما كمك‌ كنند.
جستجوی‌ نشانه‌ها
نشانه‌ها در واقع‌ جزییاتی‌ از وضعیت‌ مصدوم‌ هستند كه‌ شما می‌توانید آنها را مشاهده‌، لمس‌ و بو كنید و یا بشنوید. بسیاری‌ از نشانه‌ها آشكار هستند اما تعدادی‌ را تنها با معاینه‌ دقیق‌ و جامع‌ می‌توانید كشف‌ كنید. سطح‌ پاسخ‌دهی‌ مصدوم‌ را ارزیابی‌ كنید.

اگر بی‌هوش‌ است‌ یا آنكه‌ قادر نیست‌ به‌طور واضح‌ صحبت‌ كند، ممكن‌ است‌ مجبور باشید تنها بر اساس‌ شرح‌ حال‌ حادثه‌، اطلاعات‌ كسب‌ شده‌ از ناظران‌ و نشانه‌هایی‌ كه‌ در معاینه‌ پیدا می‌كنید، به‌ تشخیص‌ برسید.
 
لمس‌ كردن‌ برای‌ جستجوی‌ نشانه‌های‌ آسیب‌ در هنگام‌ معاینه‌ قسمت‌ آسیب‌دیده‌ بدن‌، محل‌ را از نظر وجود حساسیت‌ در لمس‌ بررسی‌ كنید و به‌ دنبال‌ تغییر شكل‌ یا تغییر رنگ‌ در اطراف‌ محل‌ آسیب‌ بگردید. در زمان‌ معاینه‌ یك‌ قسمت‌، به‌ دقت‌ آن‌ را نگه‌ دارید.
از حواس‌ خود استفاده‌ كنید
به‌ دنبال‌ نمودهایی‌ مثل‌ تورم‌، خونریزی‌، تغییر رنگ‌ یا تغییرشكل‌ بگردید. ریتم‌ و قدرت‌ نبض‌ را لمس‌ كنید. به‌ تنفس‌ بیمار گوش‌ كنید و به‌ دنبال‌ صداهای‌ غیرطبیعی‌ (مثل‌ صدای‌ «قرچ‌ قروچ‌» ناشی‌ از گیر افتادن‌ هوا در زیر پوست‌) بگردید.

نواحی‌ دردناك‌ را با ملایمت‌ لمس‌ كنید؛ هرگونه‌ تندرنس‌ (حساسیت‌ و درد) روی‌ استخوان‌ها و تغییر در زاویه‌ مفاصل‌ را مورد توجه‌ قرار دهید.

ناتوانی‌ مصدوم‌ در انجام‌ كارهای‌ طبیعی‌ (مثل‌ حركت‌ دادن‌ اندام‌ها) را بررسی‌ كنید. برای‌ جستجوی‌ سرنخ‌های‌ بیشتر، از حس‌ بویایی‌ خود استفاده‌ كنید.

پیچ خوردگی داخلی مچ پا

به آسیب دیدگی لیگامان مثلثی شکل ( دلتویید )‌ مچ پا ، پیچ خوردگی داخلی مچ پا گفته می شود و به دنبال پیچش پا به سمت داخل و یا چرخش خارجی پا اتفاق می افتد . صدمه لیگامان دلتویید معمولاً نسبت به پیچ خوردگی خارجی مچ پا ، آسیب جدی تری به حساب می آید . در بیشتر اوقات ، این نوع آسیب دیدگی با صدمه به لیگامانهای خارجی یا صدمه به استخوان نازک نی همراه است .

انواع پیچ خوردگی :

 پیچ خوردگی های درجه ۱ ، شامل کشیدگی لیگامان دلتویید هستند .

 پیچ خوردگی های درجه ۲ : شامل مواردی است که یک پارگی در بعضی قسمتهای لیگامان دلتویید به همراه درد و تورم وجود داشته باشد .

 پیچ خوردگی درجه ۳ به مواردی اطلاق می شود که قطع کامل لیگامان دلتویید ، هم در سطح و هم در عمق آن برو زکرده باشد .

* میزان شیوع :

 صدمات لیگامان دلتویید به تنهایی ، کمتر از ۱۰٪ کل پیچ خوردگی های مچ پا را شامل می شود .

* علائم و نشانه ها :

درد داخلی مفصل و مچ پا

تورم در سطح داخلی مفصل مچ

وجود اکیموز ( خون مردگی )‌ در اطراف قوزک داخلی

* ریسک فاکتورها ( عوامل خطر ) :

 سابقه آسیب دیدگی قبلی در مفصل مچ پا

ورزشهای پرخطر مانند : فوتبال ، بسکتبال و پرش طول

* صدمات همراه و عوارض :

آسیب دیدگی های برجستگی استخوان مچ ( تالوس )

شکستگی های استخوان فیبولا ( نازک نی ) و تی بیا ( درشت نی )‌

ناتوانی مزمن دلتویید ، بی ثباتی عملکردی و عود مجدد پیچ خوردگی

تشخیص افتراقی

صدمات تاندون درشت نی پشتی

صدمات تاندون خم کننده بلند شست پا

شکستگی انتهای درشت نی

شکستگی قسمت بالای درشت نی

شکستگی استئوکندرال

محاسبه فیزیکی :

لمس دقیقه به منظور شناسایی اجزای دردناک

تندرنس ( ناحیه دردناک در هنگام لمس ) در ناحیه لیگامان دلتویید

بررسی قسمتهای خارجی مچ و قسمتهای دیستال ( انتهائی ) و قسمت فیبولا از نظر وجود درد

بررسی عملکرد مقاومتی تاندون درشت نی پشتی در هنگام برگرداندن پا

بررسی عملکرد مقاومتی تاندون خم کننده بلند شست پا در هنگام خم کردن شست پا

تصویربرداری : تصویربرداری از مچ آسیب دیده برای رد کردن شکستگی ضروری است . زیرا در ۶۰٪ بیماران دچار پارگی دلتویید ، شکستگی و جدا شدن قوزک داخلی پا یا شکستگی نازک نی هم وجود دارد .

*‌ درمان مرحله حاد

اصول کلی :

جلوگیری و کاهش تورم : بالا نگه داشتن عضو ، کمپرس و استفاده از یخ به مدت ۲۰ دقیقه و دو سه بار در روز تا زمانی که تورم از بین برود .

محافظت : آتل رکابی و یا استفاده از ساق کوتاه ( اگر بیمار قادر به تحمل وزن بدن نباشد ، می توان از عصای زیربغل استفاده کرد . )

تجدید حرکت : شروع دامنه حرکتی فعال به محض تحمل بیمار

کاهش درد : استفاده از داروهای ضدالتهابی غیراستروییدی و همچنین یخ درمانی .

پیچ خوردگی درجه ۱ : تنظیم عملکرد توسط یک آتل رکابی با توجه به این  موضوع که بازگشت به تمرینات ورزشی معمولاً به نسبت پیچ خوردگی خارجی مچ ، بیشتر به تأخیر خواهد افتاد ( ۶-۳ هفته )

پیچ خوردگی درجه ۲ - تقریباً مانند درجه ۱ است ، اما امکان دارد یک دوره کوتاه به حرکت سازی به کمک اسپلیت ( قالب ) پشتی یا گچ ساق کوتاه نیاز باشد .

پیچ خوردگی درجه ۳ - درمان آن هنوز مورد بحث است . ممکن است یک دوره ۸-۶ هفته ای بی حرکت سازی مورد نیاز باشد  یا ممکن است ، ترمیم جراحی مورد نظر قرار گیرد .

* درمان دراز مدت :

آموزش یک برنامه توانبخشی دقیق به ورزشکار برای انجام در منزل

تمرینات برای افزایش دامنه حرکتی تا جایی که بیمار دامنه حرکتی کامل داشته باشد .

تمرینات پیشرفته ، تصاعدی و پایدار به مدت ۶-۴ ماه

تمرینات تحریکی حس عمقی برای بالا بردن آستانه حسی برای ۶-۴ ماه

محافظت نمودن در هنگام فعالیت های ورزشی به مدت ۹-۶ ماه

* ورزشکار چه زمانی می تواند به فعالیتهای ورزشی برگردد ؟

ورزشکار مصدوم زمانی می تواند فعالیت کامل داشته باشد که تورم از بین رفته باشد و در ضمن قادر باشد ، یک برنامه دویدن پیشرفته را بطور کامل و بدون درد و ناتوانی به پایان برساند . بازگشت به ورزش ، بر اساس میزان صدمه ، ممکن است بیشتر از ۳ ماه به طول انجامد .

گرفتگی ناگهانی عضلات هنگام پیاده روی

اگر بعد از ۵ دقیقه پیاده روی یا بیشتر، عضلات ساق پای شما دچار گرفتگی و درد شد، ولی سایر اوقات اینگونه نبود، نشان می دهد شما دچار لنگی پا بصورت متناوب هستید که در اثر نرسیدن خون کافی به پاها اتفاق می افتد.

هنگام پیاده روی، اگر سرخرگ هایی که خون را به سمت پاها می برند، دچار گرفتگی شوند، دیگر نمی توانند مقدار زیادی خون را به سمت پاها عبور دهند و در نتیجه عضلات ساق پای شما دچار آسیب و درد می شود.

هنگام پیاده روی، عضلات پاهای شما نیاز به مقدار زیادی خون دارند. بنابراین اگر سرخرگ هایی که خون را به سمت پاهای شما می برند، دچار گرفتگی شوند، دیگر نمی توانند مقدار زیادی خون را به سمت پاها عبور دهند و در نتیجه عضلات ساق پای شما دچار آسیب و درد می شود.

برای بهبود گرفتگی عضلات پا، آنقدر پیاده روی کنید تا عضلات پای شما درد بگیرد، سپس استراحت کنید و بعد از برطرف شدن درد، مجددا”  پیاده روی را شروع کنید. همچنین بایستی مصرف چربی را کاهش دهید.   

اگر ۶ هفته بطور منظم و با برنامه ورزش کنید، می توانید بدون احساس هیچ دردی، سه برابر حالت عادی پیاده روی کنید. ولی افرادی که     علی رغم این ۶ هفته ورزش منظم، باز هم دچار گرفتگی و دردساق پا می شوند، حتما” دچار گرفتگی سرخرگ ها در سایر قسمتهای بدن خود هستند، بنابراین قبل از شروع برنامه ورزشی نزد پزشک بروید تا از سلامتی خود مطمئن شوید.

برای بهبود این حالت، آنقدر پیاده روی کنید تا عضلات پای شما درد بگیرد، سپس استراحت کنید و بعد از برطرف شدن درد، مجددا” پیاده روی را شروع کنید. همچنین بایستی مصرف چربی را کاهش دهید. حتی ممکن است برای کاهش کلسترول ( چربی ) خون نیاز به مصرف دارو داشته باشید.

آسیب های عضلات پشت ساق پا شایع است و می توانند هر فردی از جمله نوجوانان، ورزشکاران و سالمندان را مبتلا کنند. این آسیبها اغلب افرادی را گرفتار می کنند که قبل از ورزش و فعالیت شدید بدنی، بدن خود را گرم و آماده نمی کنند.

جراحان ارتوپدی معتقدند بهترین راه برای محافظت از عضلات بدن این است که قبل و بعد از ورزش، بتدریج و با ملایمت عضلات را تحت کشش قرار دهیم. تحت کشش قراردادن عضلات ساق پا و پا ، علاوه بر کمک در پیشگیری از صدمات آنها، خطر آسیبهای کمر را نیز کاهش می دهد. برای انجام این کار بر روی زمین بنشینید و یک ساق پایتان را به حالت کشیده قرار دهید کف پای دیگرتان را بر روی سطح داخلی ساق پای کشیده قرار دهید اندکی به جلو خم شوید و در حالی که پنجه پای کشیده تان را به آرامی  به طرف بالا نگه داشته اید آنر با انگشتان دست لمس کنید.

پیاده‌روی، دشمن پوکی استخوان

ورزش به تراکم استخوان ها می‌افزاید، از پوکی آنها پیشگیری می‌کند و مقاومت اسکلت بدن در برابر شکستگی‌ها را بالا می‌برد. تمام انواع ورزش‌ها این ویژگی را دارند، اما بهترین حالت ورزش‌هایی هستند که تمام اندام ها در آن درگیر است.

 نتایج یک بررسی جدید، بار دیگر نشان داد که پیاده‌روی از پوکی استخوان جلوگیری می‌کند. ورزش، خواه راه رفتن یا بسکتبال و فوتبال، ساختار استخوان را متراکم می‌کند. بافت متراکم‌تر در برابر پوکی استخوان مقاوم است و به راحتی نمی‌شکند.
بر اساس نتایج یک تحقیق از مردان بالغ، برای رسیدن به چنین ساختار استخوانی‌، پیاده‌روی مداوم بسیار مفید است.

شرکت‌کنندگان در این تحقیق از ۱۹ تا ۴۵ سال بودند و پیاده‌روی، دوچرخه‌سواری یا ورزش‌های قدرتی مداوم می‌کردند. تمام این ورزش‌ها تراکم استخوانی ستون فقرات را بالا می‌برند، اما تحقیقات نشان داد که تراکم استخوان‌های ستون فقرات در کسانی که پیاده‌روی می‌کنند یا می‌دوند، به طور ویژه‌ای بالاست.

به گفته ی یکی از محققان دانشگاه “میسوری” کلمبیا، در ورزش‌های قدرتی تنها تراکم استخوانی آن بخش‌هایی از اسکلت بدن افزایش می‌یابد که در معرض فشار حاصل از ورزش قرار دارند. به عنوان مثال، ورزش قدرتی برای تقویت بالاتنه نمی‌تواند تراکم استخوان‌های ران را بالا ببرد.

به گفته ی محققان، بهترین حالت، ورزش‌های چندوجهی و مداوم هستند که از آن جمله می‌توان به فوتبال، بسکتبال و والیبال اشاره کرد. منظور از ورزش چندوجهی، تمرین‌ها و تحرکاتی است که بخش‌های مختلف بدن در آن درگیر هستند.

* پوکی استخوان چیست؟

تراکم توده ی استخوانی هر فرد معمولا در سن ۳۰ تا ۳۵ سالگی به بیشترین میزان خود می‌رسد. پس از این سن، کاهش توده ی استخوان به صورت روندی طبیعی و همسو با پیری آغاز می‌شود. پوکی استخوان (Osteoporosis) یک بیماری شایع متابولیک استخوان است که در آن کاهش عمومی و شدید در توده استخوانی (پوک شدن استخوان) به وجود می‌آید. در این بیماری، عناصر تشکیل‌دهنده ی استخوان از نظر کیفیت تغییر نمی‌کند، ولی از نظر کمیت کاهش می‌یابد.

پوکی استخوان وقتی بروز می‌کند که کاهش توده ی استخوان بیش از حد سریع باشد. این بیماری در میان زنان شایع‌تر است. احتمال بروز پوکی استخوان با افزایش سن بیشتر می‌شود.

کاهش فعالیت، کمبود مواد پروتئینی، کلسیم و ویتامین D در رژیم غذایی، سابقه ی خانوادگی، مصرف دخانیات و کافئین زیاد، از عوامل تسریع‌کننده پوکی استخوان هستند. در زنان همچنین، کاهش هورمون استروژن که با یائسگی آغاز می‌شود، از تراکم توده استخوان می‌کاهد

ایست قلبی و تنفسی

منظور از ایست قلبی ، حالتی است که ضربان قلب کاملاً از بین می رود و منظور از ایست تنفسی ، از کار افتادن تنفس خودبخودی در فرد می باشد . این حالات می تواند به دنبال سکته قلبی ، شوک ، خونریزی های بسیار شدید ، گیر کردن اجسام خارجی در حلق ، غرق شدگی ، برق گرفتگی و … رخ دهد .

اقدامات اولیه :

چنانچه پس از وقوع ایست قلبی – تنفسی در کمتر از ۴ الی ۶ دقیقه به فرد مصدوم رسیدگی شود و عملیات احیاء وی شروع گردد ، شانس زنده ماندن وی بالا خواهد رفت . قل از شروع عملیات احیاء قلبی – ریوی ، باید مطمئن شد آیا فرد وقاعآق دچار ایست قلبی – ریوی شده است یا خیر ، چرا که انجام عملیات احیاء قلبی – ریوی بر روی فردی که دچار ایست قلبی نشده باشد ، می تواند منجربه ایست قلبی و مرگ وی شود .

جهت اطمینان از ایست تنفسی با مشاهده حرکات تنفسی قفسه سینه می توان به وجود تنفس در مصدوم پی برد و یا می توان گوش یا گونه خود را نزدیک دهان وی قرار دهد تا صدای تنفس وی را شنید یا جریان آن را حس کرد . سپس نبض بیمار را بررسی نمود .

بهترین محل نبض در بچه های کوچک ، نبض شریان رانی است که در ناحیه کشاله ران لمس می شود وبهترین محل نبض در بچه های بزرگتر و بالغین نبض گردنی است که در ناحیه گردن و پشت نای قرار دارد . لمس نبض باید با دو انگشت نشانه و میانی صورت گیرد در صورتی که هیچ گونه نبضی احساس نشد و یا مصدوم تنفس خودبخودی نداشت

عملیات احیاء باید مطابق دستور ذیل انجام شود :

۱. بیمار را به پشت خوابانده ، وی را به آرامی تکان داد تا پاسخش به تحریک مشخص شود.

۲.  اگر بدون پاسخ بود ، راه های تنفسی وی چک شود . چنانچه راه تنفسی بسته است ، با کمک انگشت راه تنفسی وی باز شود و چنانچه راه تنفسی باز بود ولی نفس نمی کشید ، تنفس مصنوعی شروع شود .

۳. گردن وی را به جلو و سر او را به عقب خم نمایند .

۴. دو تنفس مصنوعی مناسب دهان به دهان به وی داده شود .

۵.  نبض های وی لمس شود . اگر ضربان نبض ها لمس شد . باید به تنفس مصنوعی ادامه داد و اگر لمس نشد ، ماساژ قلبی را شروع کرد .

۶.  جهت انجام ماساژ قلبی باید دست چپ خود را به حالت ضربدر بر پشت دست دیگر گذاشته ، پاشنه دست راست را بر روی جناغ سینه به اندازه دو بند انگشت بالاتر از محل دو شاخه شدن جناغ قرار داد . آرنج ها نباید خم شوند و به کمک وزن بدن ، یک فشار محکم به قفسه سینه وارد شود تا جناغ سینه به اندازه تقریب ۴ الی ۵ سانتیمتر داخل برود .

تعداد ماساز قلبی باید حدود ۸۰ بار در دقیقه باشد و به ازاء هر ۱۵ ماساژ قلبی باید ۲ تتفس مصنوعی با روش دهان به دهان داده شود . در صورتی که فرد دیگری به امدادگر کمک می کند ، باید به ازاء هر ۵ ماساژ قلبی فرد دوم ، یک تنفس مصنوعی به وی بدهد .

۷. پس از گذشت یک دقیقه عملیات به مدت ۵-۴ ثانیه جهت لمس نبض گردنی متوق نمود . اگر نبض لمس شد ، ماساژ قلبی را قطع نموده و چنانچه تنفس هم برقرار شده ، تنفس مصنوعی را متوقف کرد . در صورت عدم لمس نبض و عدم برقراری تنفس خودبخودی ، باید ماساژ قلبی و تنفس مصنوعی را مجدداً شروع کرد و هر۳ دقیقه یک بار ، جهت لمس نبض ها به مدت ۵-۴ ثانیه عملیات را متوقف نمود .

نکات مهم :

۱. فرد را نباید روی سطح نرم تشک و تختخواب خواباند ، بلکه سطح سختی مثل کف اتاق بهتر است .

۲. در تنفس دهان به دهان ، باید بینی مصدوم را با دو انگشت خود بست ، تا هوایی که به ریه هایش دمیده می ود . مستقیماً از آن خارج نشود .

۳.موقعیت سر و گردن را باید درست تنظیم کرد .

۴. طی عملیات احیاء یک نفر را جهت خبرکردن اورژانس یا پزشک مأمور نمود .

۵. باید دهان فرد کمک کننده با دهان مصدوم کاملاً مماس باشد ، تا هوایی از بین انها خارج نشود .

۶. عملیات احیاء‌را باید تا زمانی که یک فرد با تجربه یا پزشک بر بالین بیمار برسد و یا تا زمانی که وی به درمانگاه منتقل شود ، ادامه داد .

چنانچه مصدوم مشکوک به ضایعه نخاعی است باید سر را مختصری به عقب کشیده ، به آرامی کمی به عقب خم نموده – سپس تنفس مصنوعی و ماساژ قلبی را ادامه داد .

گرمازدگی

اختلالات ناشی از گرمازدگی به سه دسته تقسیم می شوند :

كرامپهای عضلانی ناشی از گرما , خستگی مفرط , هیپوترمی

كرامپهای عضلانی ناشی از گرما :

 این وضعیت شامل اسپاسم عضلات ارادی به دلیل تخلیه الكترولیتها بوده , معمولاً زمانی رخ میدهد كه فرد در اثر قرارگرفتن در معرض گرما , دچار تعریق شدید شده , مقداری زیادی آب و نمك از دست بدهد , و سپس توسط نوشیدن آب , كمود مایعات خود را بدون در نظر گرفتن كمبود نمك جبران نماید (مانند بروز كرامپهای عضلانی در ورزشكاران )

مداخلات اورژانس شامل خنك نگهداشتن بیمار و خوراندن نمك و یا تزریق نرمال سالین به او میباشد .

خستگی مفرط ناشی از گرما :

این وضعیت معمولاً زمانی رخ میدهد كه فرد در اثر قرار گرفتن در معرض گرما , مقادیر زیادی آب ونمك را از طریق تعریق شدید از دست بدهد . شكایات بیمار معمولاً شامل سردرد , تهوع , سرگیجه و اختلال در بینایی است .

مداخلات اورژانس در این وضعیت شامل قرار دادن بیمار در جای خنك و خوراندن آب و نمك به او می باشد . در  صورت وجود حالت تهوع و استفراغ , و یا بیهوش بودن بیمار تزریق وریدی نرمال سالین ضروری است .

هیپوترمی در گرمازدگی :

در موقعیتهای بسیار گرم , بخصوص در هوای مرطوب و بدون باد ( شرجی ) , ممكن است هیپوترمی ظاهر گردد. در چنین وضعیتی درجه حرارت بدن به بالای ۴۰ درجه سانتیگراد رسیده , تنظیم حرارت مختل می شود . علائم شامل كانفیوژن ,   اغما و تشنج است .

در هیپوترمی هیپوتالاموس دچار بدكاری می شود و چون بیمار عرق نمی كند(بدلیل شرایط محیطی), پوست گرم و خشك است . معمولاً كاهش آب و الكترولیتها شدید نیست .

اقدام به خنك كردن بیمار باید هر چه سریعتر صورت گیرد . مهمترین مسئله , كاهش سریع درجه حرارت بدن تا ۳۵ درجه سانتیگراد است .

شستشوی بدن توسط الكل , خواباندن بیمار در یخ , استفاده از پنكه یا كولر , غوطه ور كردن بیمار در آب سرد , و استفاده از پتوهای خنك كننده می تواند كمك كننده باشد .

مطلقاً آسپرین جهت كاهش تب استفاده نكنید , زیرا نه تنها نمی تواند درجه حرارت را در این افراد تصحیح كند , بلكه دارای یك اثر منفی روی هموستاز بدن است كه در این شرایط می تواند بسیار خطرناك باشد .

كنترل حرارت بدن باید از طریق ركتال صورت گیرد . زمانی كه درجه حرارت به ۳۹ درجه سانتیگراد رسید . عملیات خنك كننده باید متوقف گردد تا از عوارض احتمالی هیپوترمی جلوگیری به عمل آید . مانیتورینگ دقیق بیمار از نظر افزایش مجدد درجه حرارت لازم است .

از بروز لرز در بیمار ممانعت بعمل آورید , زیرا لرزیدن موجب افزایش درجه حرارت بدن می شود . در صورت بروز لرز حین خنك كردن بیمار , بلافاصله عامل خنك كننده را حذف نمایید .

حوادث‌ رانندگی‌
 
 
شدت‌ حوادث‌ رانندگی‌ از سقوط‌ دوچرخه‌ تا تصادف‌ شدید با اتومبیل‌، متفاوت‌ است‌. محل‌ حادثه‌ اغلب‌ به‌ دلیل‌ ترافیك‌ در حال‌ حركت‌، پر از خطرهای‌ جدی‌ است‌.

بی‌خطر كردن‌ محل‌ حادثه‌ قبل‌ از حاضر شدن‌ بر سر مصدومان‌، بسیار حیاتی‌ است‌. این‌ اقدام‌ به‌ شما امكان‌ می‌دهد كه‌ از خود، مصدوم‌ و سایر افراد عبوركننده‌ از جاده‌، حفاظت‌ كنید. به‌ محض‌ بی‌خطر شدن‌ محل‌، به‌ سرعت‌ وضعیت‌ مصدومان‌ را ارزیابی‌ كرده‌، درمان‌ را اولویت‌بندی‌ كنید. به‌ مصدومانی‌ كه‌ به‌ كمك‌های‌ اورژانس‌ نیاز دارند، قبل‌ از دیگران‌ رسیدگی‌ كنید.
 
بی‌خطر كردن‌ محل‌
- ابتدا از امنیت‌ خود مطمئن‌ شوید و از انجام‌ كاری‌ كه‌ ممكن‌ است‌ شما را به‌ مخاطره‌ بیندازد، پرهیز كنید.
- اتومبیل‌ خود را در محلی‌ امن‌ و كاملاً با فاصله‌ نسبت‌ به‌ محل‌ حادثه‌ پارك‌ كنید و چراغ‌های‌ خطر آن‌ را به‌ حالت‌ چشمك‌زن‌ قرار دهید.
- هرگز در عرض‌ یك‌ جاده‌ عریض‌ ندوید.
- در شب‌، لباسی‌ بپوشید یا چیزی‌ حمل‌ كنید كه‌ روشن‌ یا منعكس‌كننده‌ نور باشد و از چراغ‌قوه‌ استفاده‌ كنید. پس‌ از انجام‌ موارد فوق‌، احتیاط‌های‌ كلی‌ زیر را رعایت‌ كنید:
- چند ناظر را برای‌ هشدار دادن‌ به‌ سایر رانندگان‌ و كاستن‌ از سرعت‌ آنها روانه‌ كنید.
- حداقل‌ به‌ فاصله‌ ۴۵ متر از محل‌ حادثه‌ در هر دو طرف‌ آن‌، مثلث‌ یا چراغ‌ هشداردهنده‌ قرار دهید.
موتور تمام‌ وسایل‌ نقلیه‌ آسیب‌دیده‌ را خاموش‌ كرده‌، در صورت‌ امكان‌، مخزن‌ سوخت‌ را در ماشین‌های‌ دیزلی‌ و موتور سیكلت‌ها خاموش‌ كنید.
- وسیله‌ نقلیه‌ را بی‌حركت‌ كنید. اگر وسیله‌ نقلیه‌ روی‌ چهارچرخ‌ است‌، ترمز دستی‌ را كشیده‌، اتومبیل‌ را در دنده‌ قرار دهید و یا چند قطعه‌ سنگ‌ بزرگ‌ را درست‌ در جلوی‌ چرخ‌ها بگذارید. اگر وسیله‌ نقلیه‌ چپ‌ كرده‌ است‌، سعی‌ نكنید آن‌ را برگردانید اما از واژگون‌ شدن‌ آن‌ پیشگیری‌ كنید.
- مراقب‌ خطرهای‌ فیزیكی‌ باشید. اطمینان‌ حاصل‌ كنید كسی‌ سیگار نمی‌كشد. گروه‌ خدمات‌ اورژانس‌ را از وجود خطوط‌ نیروی‌ آسیب‌دیده‌، سوخت‌ پخش‌ شده‌ و هرگونه‌ وسیله‌ نقلیه‌ای‌ كه‌ نشانه‌ «خطر شیمیایی‌» دارد، آگاه‌ سازید.
 
نشانه‌های‌ خطر شیمیایی‌ پلاك‌ خطر شیمیایی‌ (شكل‌ زیر) نشان‌ می‌دهد كه‌ وسیله‌ نقلیه‌ در حال‌ حمل‌ یك‌ ماده‌ خطرناك‌ است‌. ماهیت‌ این‌ خطر بالقوه‌ با یك‌ نشانه‌ (شكل‌های‌ سمت‌ راست‌) مشخص‌ می‌شود. خدمات‌ اورژانس‌ قادر به‌ تفسیر این‌ اطلاعات‌ خواهد بود.
مواد خطرناك‌
در هر حادثه‌ (رانندگی‌) ممكن‌ است‌ عوارضی‌ مثل‌ ریزش‌ مواد خطرناك‌ یا فرار گازهای‌ سمی‌ رخ‌ دهد. ناظران‌ را از صحنه‌ حادثه‌ دور كرده‌، موافق‌ جریان‌ باد بایستید. به‌ علامت‌های‌ «خطر شیمیایی‌» روی‌ وسایل‌ نقلیه‌ توجه‌ كرده‌، گروه‌ خدمات‌ اورژانس‌ را در جریان‌ قرار دهید. اگر در مورد امنیت‌ خود یا مفهوم‌ یك‌ نشانه‌ مشكوك‌ هستید، از محل‌ فاصله‌ بگیرید. در صورتی‌ كه‌ ریزش‌ مواد وجود دارد و یا روی‌ نوار بالا و چپ‌ علامت‌ «خطر شیمیایی‌» حرف‌ « E » به‌ چشم‌ می‌خورد (حرف‌ « E » به‌ معنای‌ خطر امنیت‌ عمومی‌ است‌)، به‌ دقت‌ مراقب‌ اوضاع‌ باشید.
 
بررسی‌ وضعیت‌ مصدومان‌
به‌ سرعت‌ تمام‌ مصدومان‌ را ارزیابی‌ كنید. اگر بیش‌ از یك‌ مصدوم‌ وجود دارد، ابتدا به‌ آنهایی‌ كه‌ ممكن‌ است‌ آسیب‌های‌ تهدیدكننده‌ حیات‌ (مثل‌ سوختگی‌ یا زخم‌ شدید) داشته‌ باشند، رسیدگی‌ كنید.

در صورت‌ امكان‌، مصدومان‌ را در همان‌ وضعیتی‌ كه‌ با آنها مواجه‌ شدید، درمان‌ كنید؛ تنها در صورتی‌ كه‌ مصدومی‌ در خطر باشد یا به‌ منظور ارایه‌ درمان‌ نجات‌بخش‌، می‌توانید وی‌ را جابه‌جا كنید. محل‌ را به‌طور كامل‌ جستجو كنید تا از مصدومانی‌ كه‌ به‌ مناطق‌ دورتر پرتاب‌ شده‌اند یا از آنهایی‌ كه‌ به‌ خاطر منگی‌، بی‌هدف‌ حركت‌ كرده‌ و از محل‌ دور شده‌اند، غفلت‌ نكرده‌ باشید.

اگر مصدومی‌ در داخل‌ یا زیر یك‌ وسیله‌ نقلیه‌ گیر افتاده‌ است‌، به‌ كمك‌ خدمات‌ آتش‌نشانی‌ و نجات‌ احتیاج‌ خواهید داشت‌. بنابراین‌ در اسرع‌ وقت‌ با این‌ مراكز تماس‌ بگیرید.
 
نحوه‌ برخورد با مصدومان‌ داخل‌ وسیله‌ نقلیه‌:
در زمانی‌ كه‌ شما مصدوم‌ را از نظر وجود آسیب‌های‌ بالقوه‌ تهدیدكننده‌ حیات‌ ارزیابی‌ می‌كنید، ناظران‌ می‌توانند با نگه‌ داشتن‌ سر مصدوم‌، به‌ شما كمك‌ كنند.
در برخورد با یك‌ مصدوم‌، ابتدا یك‌ ارزیابی‌ اولیه‌ انجام‌ دهید و در صورت‌ امكان‌، به‌ آسیب‌های‌ تهدیدكننده‌ حیات‌ رسیدگی‌ كنید. در مورد هر مصدومی‌ كه‌ در حوادث‌ رانندگی‌ آسیب‌ دیده‌ است‌، همیشه‌ فرض‌ كنید كه‌ آسیب‌ گردن‌ (نخاع‌) وجود دارد و سر مصدوم‌ را تا رسیدن‌ نیروهای‌ كمكی‌، با دست‌ نگه‌ دارید. در مدتی‌ كه‌ منتظر رسیدن‌ كمك‌های‌ تخصصی‌ هستید، علایم‌ حیاتی‌ مصدوم‌ (سطح‌ پاسخ‌دهی‌، نبض‌ و تنفس‌) را كنترل‌ و ثبت‌ كنید .
 
نحوه‌ برخورد با مصدومان‌ روی‌ جاده‌:
پس‌ از اطمینان‌ از بی‌خطر بودن‌ اوضاع‌، مصدوم‌ را از نظر وجود آسیب‌های‌ تهدیدكننده‌ حیات‌ بررسی‌ كنید. مصدوم‌ را فقط‌ در صورتی‌ می‌توانید جابه‌جا كنید كه‌ كاملاً ضرورت‌ داشته‌ باشد.
هشدار!
مصدوم‌ را حركت‌ ندهید مگر وقتی‌ كه‌ قطعاً ضرورت‌ داشته‌ باشد.
اگر لازم‌ باشد مصدوم‌ را حركت‌ دهید، روش‌ مورد استفاده‌ برای‌ جابه‌جا كردن‌ مصدوم‌ بسته‌ به‌ وضعیت‌ وی‌ و نیز وجود یا عدم‌ وجود نیروهای‌ كمكی‌، فرق‌ می‌كند (مبحث‌ « جابه‌جا كردن‌ بیماران‌ » را ببینید).
از یك‌ ناظر بخواهید كه‌ موقعیت‌ وسیله‌ نقلیه‌ و مصدوم‌ را نشانه‌گذاری‌ كند؛ این‌ اطلاعات‌ برای‌ پلیس‌ مفید است‌.

خون دماغ ، راههای پیشگیری و درمان
بعضی از افراد به طور متناوب و بعضی دیگر بندرت دچار خون دماغ می شوند. علت خون دماغ، پارگی یكی از مویرگها در داخل بینی است. ضربه، حساسیت بالای رگها، استرس، گرمای بیش از حد هوا یا غواصی در عمق زیاد از دلایل این پارگی هستند.
بیمارانی كه فشار خون بالا دارند و خانمهای باردار اغلب دچار این عارضه می شوند. جراحت حاصل از ضربه، زمین خوردن، تمیز كردن بینی یا مصرف برخی داروها می توانند از علتهای بروز این عارضه باشند.

اگر بینی خیلی ناگهانی شروع به خونریزی كند، با شست و انگشت اشاره آن را فشار دهید و چند دقیقه ای به همین صورت نگاه دارید. با این كار رگ دوباره بسته می شود. اگر این كار مؤثر واقع نشد، دهان را ببندید و هوا را تا حد امكان با فشار در بینی خود بدمید. یك پارچه سرد و نمناك ( در صورت لزوم با یك تكه یخ ) بر روی پس گردن قرار دهید. این كار باعث كشیدگی رگها می شود، توجه داشته باشید كه قراردادن پارچه با یخ زیاد طول نكشد. زیرا خطر سرماخوردگی وجود دارد.

اسكی بازانی كه اختلاف ارتفاع را نمی توانند تحمل كنند، روش ضربه به پیشانی، كمك زیادی به آنها می كند. در این حالت، با كف دست و به صورت كوتاه ۲ بار به پیشانی ضربه زده می شود.
اگر پس از ۲۰ دقیقه، خونریزی بند نیامد، باید به پزشك مراجعه كنید. مراحل بالا را می توانید برای حالتی كه از هر ۲ حفره بینی خون جاری می شود، انجام دهید.
در بیمارانی كه آسیب دیدن مخاط بینی باعث می شود كه مرتباً خون دماغ شوند، استفاده منظم از بخور برگ گیاه كاملیا جهت پیشگیری از این حالت مؤثر است.
اگر اغلب بدون علت دچار خونریزی می شوید، باید با پزشك خود مشورت كنید. این كار به درمان علت بیماری كمك می كند.
اگر پس از بروز حادثه، مایعی به رنگ روشن از بینی شما خارج شود، در سریعترین زمان ممكن به پزشك مراجعه كنید، زیرا ممكن است آب مغز باشد.

حفظ راه هوایی در بیمارانی که هوشیاری ندارند

سیستم تنفسی اکسیژن هوا را طی دم گرفته و وارد خون می نماید سپس خوا این اکسیژن را به سلولهای بدن میرساند

سیستم تنفسی به مجاری فوقانی وتحتانی تقسیم می شود

مجاری  هوایی فوقانی

 شامل:
دهان وبینی
حلق
اپی گلوت(به صورت دریچه ای عمل می کند که هنگام بلع آب وغذا نای را می بندد)
حنجره

مجاری هوایی تحتانی

تراشه که تحت عنوان نای شناخته می شود

برونش ها وبرونشیولها

ریه ها ریه ا توسط دو لایه بنام پرده جنب احاطه می شوند  در صورت سوراخ شدن این پرده ها درجریان صدمان وارده به قفسه سینه  هوا وارد فضای پلور شده وباعث روی هم خوابیدن ریه ا شده و تنگی نفس بسیار شدید برای بیمار ایجاد می کند

دیافراگم: عضله ایست که حفره قفسه سینه را از حفره شکمی  جدا می سازد  وعضله اصلی درگیر در تنفس است در اپر  ضربه به دیافراگم در جریان تصادفات یا سایر موارد بیمار دچار نشانه های تنگی نفس شدید می شود

مکانسیم تنفس:

دم
بازدم
طی فرایند دم دیافراگم وعضات بین دنده ای منقبض می شوند  بدنبال آن هوا از طریق بینی ودهان به درون ریه ها کشیده می شود
بازدم:
طی بازدم دیافراگم  وعضلات بین دنده ای شل می شوند  وباعث خروج هوا از ریه ها می شود

هیپوکسی:

در واقع توزیع ناکافی اکسیژن به سلولهاست  ودر اپر علل متفاوتی از جمله انسداد راه هوایی تنفس ناکافی-استنشاق گازهای سمی مسمومیت با بعضی داروها مانند مرفین
 وسکته مغزی –و صدمات قفسه سینه اتفاق می افتد
نشانه های هیپوکسی خفیف تا متوسط

تاکی پنه(افزایشسرعت تنفس)
دیس پنه( تنگی نفس)
پوست رنگ پریده وسرد
تاکی کاردیا(افزایشضربان قلب)
هایپر تانسیون( افزایش فشار خون)
بیقراری
عدم آگاهی به زمان و مکان
سردرد

سیانوز

 یا رنگ خاکستری مایل به آبی نشانه دیررس هیپوکسی است  وممکن است در چند ناحیه بدن اتفاق بیفتد

سیانوز عمدتا در اطراف لب ودهان  واطراف بینی- در بستر ناخنها  در ملتحمه(ناحیه قرمز رنگ بین کره چشم و پلکها )- مخاط دهان( بین لبها ولثه و روی زبان) دیده می شود در بیماران سیاه پوست بستر ناخنها بیشتر رنگ پریده می شودتا سیانوتیک در بیماران سیاه پوست حتما مخاط دهان یا ملتهمه را از نظر سیانوز بررسی کنید

ارزیابی هوایی

باز بودن راه هوایی برای تنفس و اکسیژناسیون کافی ضرورت دارد
لذا ارزیابی راه هوایی یکی از نخستین اجزاء ارزیابی اولیه بیمار است

سطح هوشیاری بله بیمار با وضعیت راه هوایی او تطابق خوبی دارد راه هوایی بیماری که هوشیار وپاسخگوست وبا صدای  طبیعی با شما صحبت می کند  باز است

بیماری که دچار کاهش سطح هوشیاری است یا دچار عدم چاسخگویی کامل است معمولا نمی تواند راه هوایی خود را حفظ نماید  ودر معرض انسداد یا بسته شدن راه هوایی قرار دارد زبان شل شده به عقب بر می گردد  و حلق را می  بندد همچنین ممکن است راه هوایی بر اپر صدماتی چون سوختگی  وتروما به بافت نرم صورت  ومجاری هوایی فوقانی دچار انسداد گردد

صداهای ذیل صداهایی هستند که انسداد راه هوایی را نشان میدهند
خر خر کردن
قار قار کردن(شبیه صدای قار قار کلاغ)
استریدور یک صدای خشن وپر طنین که طی دم شنیده می شود و مشخصه انسداد شدید مجاری هوایی فوقانی به دلیل ادم حنجره است

باز کردن دهان:

باز کردن دهان بیماری که دچار عدم پاسخگویی یا کاهش سطح هوشیاری شده برای لرزیابی راه هوایی ضروریست این کار با تکنیک انگشت متقاطع انجام می شود .

بالا وپشت سر بیمار زانو بزنید

۲- انگشت شست واشاره یک دست را به حالت متقاطع روی هم قرار دهید
۳- انگشت شست را روی دندان های پیشین تحتانی  وانگشت اشاره را روی دندانهای پیشین فوقانی قرار دهید
۴- برای باز کردن دهان از حرکت قیچی ماننداین دو انگشت استفاده نمایید

درون  دهان را از نظر وجود استفراغ ـخون –ترشحات دندان شکسته یا اجسام خارجی که می تونانند باعث انسداد راه هوایی شوند مشاهده نمایید هر گونه ماده خارجی را از دهان ساکشن نمایید  اگر ابزار ساکشن در دسترس نباشد بیمار را به پهلوبچرخانید ( اینکار را تنها در صورتی انجام دهید که هیپگونه شکی به وجود آسیب ستون مهره ها  نداشته باشید )  و مایعات را با استفاده از انگشت اشاره و میانی که درون یک پارچه یا گاز پیپیده شده اند خارج نمایید اگر می توانید اجسام خارجی مانند غذا دندان شکسته یا دندان مصنوعی را مشاهده کنید دهان را با انگشت اشاره جارو کنید  و این مواد را خارج کنید اینکار رابه سرعت انجام دهید بسیار مواظب باشید زیرا ممکن است بیمار دستان شما را گاز بگیرد - عق بزند یا استفراغ نماید

باز کردن راه هوایی

با استفاده از مانور سر عقب چانه بالا و
مانور باز کردن فک  با فشار بطور دستی
مانور سر عقب چانه بالا  HEAD-TILT-CHIN-LIFT
این مانور در افرادیکه مشکوک به آسیب ستون مهره ها نیستیم استفاده می شود

روش انجام مانور

۱- یک دست خود را روی پیشانی بیمار قرار داده و فشار محکم وبه سمت عقب با کف دست به آن وارد نموده و سر را به عقب بکشید نوک انگشتان دست دیگر را زیر قسمت استخوانی فک تحتانی قراردهید
۲- چانه را جلو بیاورید و ضمن حمایت فک سررا تا حد امکان به عقب بکشید بافت نرم زیر چانه را فشار ندهید زیرا می توناد باعث انسداد راه هوایی شود
۳- فشار روی پیشانی بیمار با دست دیگر را ادامه  دهید تا سربه عقب نگه داشته شود
۴- چانه را بالا بکشید تا دندانها نزدیک بهم قرار گیرند
۵- اگر بیمار دندان مصنوعی دارد باقی گذاشتن آنها در جای خود احتمال ایجاد انسداد با لبها را کاهش میدهد اگر قادر به مدیریت دندانها نباشیم آنها را خارج می کنیم
مانور سر به عقب چانه بالا در کودکان  وشیر خواران
روش انجام مشابه بزرگسالان است با این تفاوت که در شیر خواران سر باید بطور آرامتر به عقب برده شود به دلیل بزرگ بودن سر گاه لازمست که برای باز نگه داشتن راه هوایی بالشی را پشت شانههای بیمار بگذاریم و تنها از انگشت اشاره یه دست برای بلند کردن چانه وفک استفاده می گردد و مراقب باشید تا بافت نرم زیر چانه را نفشارید زیرا باعث انسداد راه هوایی می شود

مانور باز کردن فک با فشار  JAW-THRUST MANEUVER

مراحل انجا مانور

۱- بالای سر بیمار زانو بزنید ارنجهای خود را بر روی سطحی که بیمار روی آن دراز کشیده قرار دهید و دستان خود را در دو طرف سر بیمار بگذارید
۲-زوایای فک تحتانی بیمار در هردو طرف را مشت کنید با هردو دست فک را به جلو بکشید اینکار زبان را به جلو حرکت داده  واز راه هوایی دور می زکند در صورت عدم شک به وجود صدمه ستون مهره ها می توان سر را به عقب کشید
۳-درصورت بسته بودن لب ها با انگشت شست خود لب تحتانی را به عقب بکشید
کنترل راه هوایی  وتهویه اولین وحیاتی ترین اقدام در ارزیابی اولیه هر بیماری است که با او روبرو می شوید
انسداد راه هوایی تهدیدی فوری برای حیات بیمار و یک اورژانس   واقعی است

علل انسداد راه هوایی عبارتند از :

زبان
اجسام خارجی
تروما
اسپاسم  وادم حنجره
آسپیراسیون
زبان شایهترین علت انسداد راه هوایی است

اجسام خارجی:

قطعات بزرگ غذا که بخوبی جویده نشده اند با گیر کردن در قسمت تحتانی حلق می توانند باعث انسداد راه هوایی فوقانی شوند

تروما:در تروما بویژه زمانی که بیمار هونشیار نیست دندان شل شده استخوانهای شکسته صورت و بافتهای متورم یا کنده شده ممکن است راه هوایی را مسدود کنند اسپاسم وادم حنجره می تواند بعلت تروما- آنافیلاکسی التهاب اپی گلوت واستنشاق هوای بسیار داغ دود یا مواد سمی است

آسپیراسیون:

مواد استفراغی شایعترین مواد آسپیره شده هستند
علائم ونشانه های انسداد راه هوایی
گرفتن گردن با دست
- عدم وجود صداهای تنفسی یل تنفس پر سر وصدا
- عدم توانایی صحبت یا سرفه
- بیقراری نگرانی وگیجی پیشرونده
- سیانوز و عدم پاسخ گویی
- اقدامات اورژانس برای رفع انسداد کامل
- استفاد ه از مانور هیم لیخ می باشد
- اگر بیمار ایستاده یا نشسته پشت سر او ایستاده  ودستان خود را دور کمر او حلقه کنید آرنج شما باید خارج و دور از دنده ها باشد
- با یک دست دست دیگر را مشت نموده و انگشت شست را در خط میانی شکم کمی بالای ناف در فاصله خوبی از زائده گزیفوئئد بگذارید
- انگشت شست باید به طرف شکم بیمار باشد
- مشت خود را با فشار محکم به سمت درون و بالای شکم بیمار بزنید تا ۵ با ر اینکار را تکرار کنید هر فشار باید مجزا  وجداگانه اعمال  شود

در صورت شک به آسیب ستون مهره ها سروگردن باید در وضعیت خنثی قرار داده شود و در این وضعیت و در خط وسط  حفظ گردند اینکار بدان معنی است که سر به پهاو نچرخیده به جلو یا عقب خم نشود در این بیماران از مانور بازکردن فک با فشار استفاده می شود.

چرا باید ورزش كنیم با افزایش سن تغییرات متعددی در قسمت های مختلف بدن ایجاد می شود. قلب ، ریه ها، سیستم عصبی، عضلات و استخوان ها دچار تغییرات ناشی از افزایش سن می شوند. گرفتگی عضلانی گرفتگی عضلانی زمانی روی می دهد كه عضله دچار اسپاسم شده و در آن حالت باقی بماند. این حالت توسط هر عاملی كه در انقباض یا ارتجاع عضله دخالت دارد رخ می دهد. مغز از طریق اعصاب ، پیام هایی به عضلات می فرستد ، وقتی سیگنالها از اعصاب به عضلات می رسند یك سری فرایند مرتبط به حركت مواد معدنی در داخل و خارج عضله ، منجر به انقباض عضله می شود . سلامت روان با ورزش بسیار سخن و حدیث از تأثیر و اهمیت تربیت بدنی و ورزش بر ابعاد مختلف رشدی چون جسم و روان شنیده ایم یا خوانده ایم.

البته بیشترین كوشش در ارائه چگونگی افزایش یا تقویت قوای جسمانی بوسیله تربیت بدنی ورزشی صرف گردیده و كمتر به مشخص نمودن ویژگیهای سلامت روان پرداخته شده است لذا بر آن شده ایم كه حتی مختصر به تعریفی كلی از سلامت روان به شناخت اصول ویژگیهای آن پرداخته و بخش تربیت بدنی و ورزش را در این بعد مهم انسانی مشخص نمائیم. وزن بدن چگونه تنظیم می شود؟ افراد سالم ، وزن خود را با در نظر گرفتن تغییر زیاد در مصرف کالری و میزان فعالیت روزانه به طور چشمگیر در یک مقدار ثابت حفظ می کنند. ورزش های مناسب برای دوران مختلف زندگی در دوران زندگی ورزش و فعالیت های بدنی بر حسب سن ، جنس و وضع سلامتی بدن فرق می کند . مثلاً در جوانی باید عضلات را قوی و محکم کرد تا در سنین بالاتر به آسانی دچار رخوت و سستی نگردند و از چهل سالگی به بعد دیگر نباید در بند تحکیم عضلات و حفظ زیبائی اندام بود بلکه ورزش را باید به منظور حفظ سلامت و طول عمر انجام داد و از پنجاه سالگی به بعد باید سعی کرد هر قدر ممکن است پیری را به عقب انداخت و از عوارض آن جلوگیری نمود بهداشت ورزشی و نكات ایمنی در محیط های ورزشی بهداشت، علم حفظ تندرستی است و درباره رقابت از بدن و اصول یك زندگی سالم بحث می كند و هدف آن حفظ سلامتی بدن (جسمی، فكری، اجتماعی، معنوی) و پیشگیری از مبتلا شدن به بیماری هاست. اگر نگران چاقی بیش از حد و یا سلامت خود هستید ، باید ورزش کنید اما دقت کنید که تمرینات ورزشی را در هر شرایطی با به کارگیری نکات ایمنی لازم انجام دهید. این امر هم درخصوص قهرمانان باتجربه و هم درباره ورزشکاران تازه کار صادق است و وقتی لزوم آن بیشتر مشخص می شود که قرار باشد در هوای گرم ، تمرینات سنگین ورزشی انجام شود. عرق کردن همیشه همراه ورزش و فعالیت های سنگین بدنی بوده است که اگر بیش از حد عادی رخ دهد می تواند سبب از دست رفتن آب بدن شود که اتفاقی فوق العاده خطرناک محسوب می شود؛ زیرا بدن نمی تواند بدون میزان مشخصی آب و الکترولیت به فعالیت های خود ادامه دهد. همان طور که می دانید الکترولیت ها، مواد معدنی از قبیل سدیم است که همراه عرق و ادرار از بدن دفع می شود. بنابراین ، هر فردی باید دقت داشته باشد که در طول ورزش یا پس از آن ، آب بدنش را از دست ندهد و این موضوع برای ورزشکاران حرفه ای بسیار جدی تر است و باید احتیاط بیشتری را به کار گیرند. اگر علاقه مندید که درباره از دست رفتن آب بدنتان و پیشگیری از این اتفاق ، اطلاعاتی کسب کنید ، پرسش و پاسخهای زیر را مطالعه کنید. چگونه متوجه شویم که آب بدنمان کاهش یافته است؟ وقتی میزان آب بدن به زیر حد نرمال کاهش یابد ، حالتی است که می گویند آب بدن از دست رفته است اولین چیزی که شخص در این حالت تجربه می کند ، تشنگی است. البته رابطه دقیقی بین میزان تشنگی و از دست رفتن آب بدن وجود ندارد. گاهی اوقات شخص دچار سردرد می شود، زبانش خشک می شود و اگر مشغول تمرینات ورزشی باشد و یا وضعیت بدنش را تغییر ناگهانی دهد، احساس سرگیجه می کند، پوست بدنش داغ تر و ادرارش کم و رنگ آن نیز تیره تر می شود ؛ زیرا در شرایطی که آب بدن کم شده باشد، ادرار نیز غلیظتر می شود. همچنین در این مواقع توانایی های مغزی و فیزیکی فرد هر دو کاهش می یابند. پس علایم فراوانی هستند که می توانند مشخص کنند آیا فرد دچار کم آبی شده است یا خیر. چگونه ممکن است ، از دست رفتن آب بدن بر سلامت شخص اثر بگذارد؟ اگر میزان آبی که بدن از دست می دهد بسیار زیاد باشد ، می تواند سبب گرمازدگی شدید و یا شوکهای گرمایی شود. در چنین حالاتی ، تعرق شدید شده ، فرد دچار رنگ پریدگی می شود و یا این که استفراغ های شدیدی می کند. اگر دمای بدن به بیش از 41درجه سانتیگراد برسد خطر شوکهای گرمایی نیز افزایش می یابد. وقتی آب فراوانی از دست برود، احتمال بروز عفونت های ادراری و تشکیل سنگهای کلیه و صفرا زیاد می شود. همچنین حساسیت به سرطان مثانه و روده بزرگ در چنین فردی بیشتر می شود هدف از تنظیم رژیمهای غذایی ورزشكاران تامین نیازمندیهای تغذیه ای و حفظ سلامتی بدن با توجه به نیازهای خاص آنان است در حال حاضر عقاید غلطی در رابطه با تغذیه ورزشكاران بین مردم رواج دارد و بسیاری از ورزشكاران به منظور دستیابی به اندامی ورزیده یا كاهش وزن رژیمهای غذایی مختلف و تركیبات تجاری متنوعی را ندانسته امتحان می كنند . واقعیت این است كه بسیاری از افراد بدلیل كمی اطلاعات تغذیه ای حتی در حالت عادی نیز از یك الگوی غذایی مناسب كه تامین كننده انرژی , پروتئین و بسیاری از ریز مغذی های ضروری آنان باشد برخوردار نیستند . ارتباط زیادی بین فعالیت و رژیم غذایی وجود دارد . بدن در فعالیتهای مختلف نیارهای غذایی متفاوتی دارد كه نه تنها نوع ماده غذایی مصرفی بلكه زمان مصرف آن نیز بسیار با اهمیت است . برای اینكه تلاش شما در جهت افزایش قدرت و استقامت ماهیچه ها بی نتیجه نماند لازم است یك برنامه ورزشی و یك برنامه غذایی مناسب برای خود تهیه كنید . لازمه این امر داشتن اطلاعات كافی در زمینه علوم تغذیه و فیزیولوژی خصوصا فیزیولوژی ورزش است . مطالبی كه در پی می آید می تواند تا حدودی ضرورت داشتن یك رژیم غذایی مناسب را در فعالیتهای ورزشی نشان دهد انرژی انرژی در ورزش نقش اصلی را دارد بطوریكه مناسبترین رژیم غذایی چنانچه تنها از نظر انرژی كفایت نداشته باشد تمام تلاشها بی نتیجه خواهد بود . علم تغذیه با تعیین دقیق انرژی مورد نیاز هر فرد بر اساس خصوصیات تن سنجی خود او از فبیل سن , جنس , قد , وزن , نوع و مدت فعالیت می تواند سرعت افزایش یا كاهش وزن وی را با توجه به فاكتورهای تعیین كننده دیگر تنظیم نماید . افرادی كه در سنین رشد هستند از آمادگی بسیار مطلوبی برای پرورش ماهیچه ها بر خوردارند در حالیكه متاسفانه بعلت كمبود انرژی حتی از رشد قدی مطلوب خود نیز عقب می افتند . تولید انرژی برای بازسازی ATP كه انرژی مورد نیاز ماهیچه ها را تامین می كند دو مسیر هوازی و غیر هوازی وجود دارد . در شروع فعالیت ATP از طریق غیر هوازی ساخته می شود منبع تامین كننده انرژی در این حالت گلیكوژن ذخیره شده در ماهیچه ها است . زمانیكه فعالیت برای مدت طولانی ادامه یابد بدن مسیر هوازی را انتخاب می كند . در این حالت است كه چربیها می توانند بعنوان منبع تولید انرژی مصرف شوند . عواملی كه در انتخاب نوع سوخت ماهیچه ها دخالت دارند شدت فعالیت در فعالیتهای شدید و سرعتی در دسترس ترین سوخت ذخایر گلیكوژن ماهیچه ها است در حالی كه در فعالیتهای ملایم بدن توانایی استفاده از انرژی ذخیره شده در بافت چربی را نیز دارد طول مدت فعالیت با ادامه فعالیت و تحلیل ذخایر گلیكوژن در ماهیچه ها بدن مجبور به استفاده از بافت چربی بعنوان منبع سوخت می گردد . در این حالت امكان انجام فعالیتهای سرعتی و جود ندارد و ماهیچه قادر نیست حد اكثر قدرت خود را اعمال كند جالب است بدانید علی رغم اینكه با تنظیم برنامه های غذایی خاص می توان ذخایر گلیكوژن ماهیچه ها را تا حد قابل ملاحظه ای افزایش داد ( تنظیم این نوع رژیمها از حدود یك هفته مانده به مسابقات و طی سه مرحله انجام می گیرد و با رژیم غذایی دوران تمرین تفاوت دارد ) بسیاری از افراد بعلت نداشتن برنامه غذایی مناسب حتی ذخایر موجود ماهیچه ها را تحلیل برده بمرور دچار خستگی و در نهایت انصراف از ورزش می گردند) سطح آمادگی ورزشكار در صورتیكه ورزشكار از تمرین مناسب برخوردار باشد بعلت افزایش میتوكندریها و آنزیمهای مربوطه , دستگاههای نقل و انتقال اكسیژن ظرفیت بیشتری پیدا می كنند . با قطع تمرینات این آمادگی كه تنها در بعضی از تارهای ماهیچه ای رخ می دهد بسرعت از بین میرود رژیم غذایی قبل از ورزش : مشاهده شده است ورزشكارانی كه قبل از ورزش از یك رژیم غذایی با چربی بالا تر مصرف كرده اند به نسبت چربی بیشتری در حین فعالیت میسوزانند . البته توجه داشته باشید به منظور تحلیل بافت چربی نباید به مصرف غذای پر چرب قبل از ورزش اقدام كرد . راه صحیح این كار تمرینهای مناسب به منظور افزایش توانایی بدن در استفاده از مسیر هوازی و انتخاب فعالیت مناسب است نیازهای تغذیه ای ورزشكارا ن مایعات مایعات نقش اساسی در حفظ حجم خون و كنترل حرارت بدن دارد . حدود سه چهارم انرژی غذاها كه به مصرف سوخت می رسند به صورت گرما به هدر می رود و دفع این گرما با به هدر رفتن مایعات فراوانی به صورت تعریق همراه است . حجم زیادی از مایعات نیز از طریق تنفس , پوست , كلیه و سیستم گوارش دفع می گردد . دفع مایعات منجر به تغییر در اسمولاریته و حجم پلاسمای خون میشود . ممكن است تصور كنید بلافاصله پس از مصرف مایعات تعادل برقرار می گردد در حالیكه عوامل متعددی در این میان نقش بازی می كنند از جمله میزان گلوكز و سدیم موجود در محلول و اسمولاریته آن . بنابر این حتی برای تنظیم و حفظ تعادل مایعات بدن كه مسئله كم اهمیتی به نظر می رسد برنامه ریزی دقیقی لازم است درشت مغذیها و ریز مغذیها : درشت مغذیها شامل كربوهیدراتها , پروتئین ها و چربیها هستند كه هم در ساختمان سازی و هم در تولید انرژی دخالت دارند . ریز مغذیها شامل تعداد قابل توجهی از املاح و ویتامینها هستند كه بعنوان منبع انرژی نقشی ندارند اما تمامی فعل و انفعالات متابولیسمی بدن بدون آنها امكان پذیر نخواهد بود كربوهیدراتها : بعد از تخمین انرژی مورد نیاز نوبت تقسیم این انرژی بین درشت مغذیها است .در حالت ایده آل بین 60 تا 70 درصد انرژی باید از كربو هیدرات تامین گردد . بهتر است میزان كربو هیدرات مصرفی ورزشكار از حد اقل 50 % كل انرژی كمتر نباشد . در یك مطالعه افرادیكه از رژیم غذایی 40 % كربوهیدرات استفاده می كردند تحلیل تدریجی ذخایر ماهیچه ها باعث شد این افراد پس از چند روز حتی قادر به انجام ورزشهای نیمه سنگین هم نباشند . در ورزشهایی كه بیشتر از 90 دقیقه طول می كشد كربوهیدرات ماهیچه ها تا حد زیادی تحلیل می رود و ورزشكار باید در اولین فرصت آن را جبران نماید . چنانچه ورزش برای روزهای متوالی و بدون جایگزینی مناسب ادامه یابد نیز با تحلیل ذخایر گلیكوژن روبرو خواهیم بود . نوع كربوهیدرات در 6 ساعت اول بعد از ورزش قندهای ساده بازسازی ذخایر ماهیچه ها را بهتر انجام می دهند اما در مجموع 24 ساعت تفاوتی بین قندهای ساده و پیچیده دیده نمی شود . اما در 24 ساعت دوم قندهای پیچیده این كار را بهتر انجام می دهند . بهتر است نوع كربوهیدرات بر اساس شاخص گلیسمی آن انتخاب شود . در این میان مواد با شاخص گلیسمی متوسط ارجهیت دارند نحوه مصرف كربو هیدرات : بعد از ورزش بطور متوسط هر ساعت 5 % ذخایر ماهیچه ها بازسازی می شود . بدین ترتیب حدود 20 ساعت زمان و 600 گرم كربو هیدرات برای باز سازی كل ذخایر لازم است . اگر به مدت 2 ساعت پس از ورزش این ذخایر شروع به بازسازی نشوند سرعت بازسازی حدود 66 % كاهش می یابد و به یك سوم تقلیل می یابد لذا بهتر است در نیم ساعت اول بعد از ورزش حد اقل 100 گرم كربو هیدرات و 5 تا 9 گرم پروتئین مصرف شود . نحوه توزیع انرژی در طول روز نیز از اهمیت بسزایی برخوردار است مثلا میزان كربوهیدرات مصرفی در فاصله 4 ساعت مانده به ورزش , 1 ساعت مانده به ورزش و حین ورزش بسیار اهمیت دارد . اگر كربوهیدرات دریافتی در حین ورزش به شكل مایعات باشد باید غلظت قند بین 6 تا 8 درصد تنظیم شود . غلظت كمتر از 5 % بی تاثیر و غلظت بالای 10 % می تواند باعث اسهال و دردهای شكمی شود . پروتئین : مطالعات علمی دلیل محكمی بر این عقیده رایج كه مصرف پروتئین بیشتر توانایی ورزشكاران را افزایش می دهد بدست نمی دهد . بطور كلی یك رژیم غذایی مناسب می تواند تمام نیاز پروتئینی ورزشكاران را تامین كند . البته لازم به یادآوری است كه میزان نیاز به پروتئین در شرایط مختلف یكسان نیست كه این مسئله بسیار قابل تامل است . عوامل زیر میتواند میزان نیاز به پروتئین را تغییر دهد : شدت ورزش كه هرچه بیشتر باشد نیاز به پروتئین افزایش می یابد . انرژی دریافتی كه هرچه كمتر باشد نیاز به پروتئین افزایش می یابد مثلا دونده ای كه 5 تا 10 مایل در روز میدود چنانچه تنها 100 كیلو كالری انرژی كمتر از نیاز روزانه خود دریافت كند حتی مصرف تا2.5 برابر مورد نیاز پروتئین نیز برایش ناكافی خواهد بود . استفاده غیر علمی از مكملهای آمینو اسید ممكن است باعث كم آبی , دفع كلسیم از ادرار , افزایش بافت چربی و تحمیل بار اضافی به كلیه ها و كبد گردد . از طرفی مصرف یك اسید آمینه می تواند در جذب سایر اسیدهای آمینه یا مواد مغذی دیگر اختلال ایجاد نماید . جایگزین كردن این مكملها به جای غذای معمولی احتمال كمبود دریافت ریز مغذی هایی از قبیل آهن , نیاسن , تیامین و همچنین تركیبات پر ارزشی مثل كراتین كه در غذاهای گوشتی وجود دارد را ممكن می سازد . حداكثر نیاز به پروتئین در روز از 1.5 گرم به ازای هر كیلو گرم وزن بدن تجاوز نمی كند . جهت اطلاعات بیشتر در مورد مكملهای غذایی و تركیبات نیروزا به مبحث مكملها مراجعه نمائید . چربی : بین 20 تا 30 درصد انرژی باید از طریق چربی تامین گردد . در صورت تمایل به تحلیل بافت چربی می توان این نسبت را تا 15 % كل انرژی و نه كمتر كاهش داد . از نظر سایر املاح و ویتامینها عقیده بر این است كه یك الگوی غذایی مناسب می تواند تمام این نیازها را تامین كند اگر چه برخی مطالعات احتمال كمبود سلنیم , مولیبدنیوم , آهن , مس و بیوتین را به اثبات رسانده است اما عده ای از محققین این مسئله را بخاطر استفاده از میانوعده های نا مناسبی می دانند كه از نظر تغذیه ای فقیر هستند . تقسیم كربوهیدرات در وعده های غذایی : وعده غذایی قبل از ورزش باید 3 تا 4 ساعت قبل از ورزش مصرف شود و محتوی 4 گرم كربوهیدرات به ازای هر كیلو گرم وزن بدن باشد . هرچه به زمان ورزش نزدیك تر شویم باید مقدار كربو هیدرات مصرفی كاهش یابد مثلا در فاصله یك ساعت مانده به ورزش باید یك گرم كربوهیدرات به ازای هر كیلوگرم وزن بدن مصرف شود . در فاصله ربع ساعت مانده به ورزشهای طولانی باید حدود 4 تا 8 انس مایعات مصرف نمود . این حجم مایعات علاوه بر تناسب با حداكثر امكان جذب مایعات از دستگاه گوارش باعث احساس دفع ادرار نیز نمی گردد چون طی ورزش كلیه تولید ادرار را كاهش میدهد . چه غذاهایی در فواصل قبل و بعد از ورزش توصیه می شود : تا یكساعت مانده به ورزش میوه های تازه یا آبمیوه یا 1.5 لیوان نوشیدنیهای تجارتی مخصوص ورزشكاران 2 تا 3 ساعت مانده به ورزش میوه های تازه - آبمیوه - آب سبزیجات - نانها و غلات یا حدود 4 فنجان نوشیدنیهای تجاری مخصوص ورزش3 تا 4 ساعت مانده به ورزش میوه ها - آبمیوه و آب سبزیجات - نانها - سیب زمینی - برنج - شیر یا ماست كم چرب انواع گوشت و پنیر كم چرب - ماكارونی - یا حدود 7.5 لیوان نوشیدنیهای تجاری مخصوص ورزشكاران یا 1 تا 2 بسته مكملهای مخصوص ورزشكاران مصرف شكر و سایر تركیبات كه از شكر در تهیه آنها استفاده شده است 30 تا 45 دقیقه قبل از ورزش ممكن است بخصوص در افرادیكه به افت قند خون حساس هستند باعث كاهش توان جسمانی گردد . در فواصل نزدیك به ورزش باید چربی مصرفی كمتر از 25 % كل كالری باشد . مصرف كربوهیدرات در حین ورزش : چنانچه ورزش بیش از یكساعت بطول می انجامد مصرف غذا به شكل و اندازه مناسب كمك بزرگی به ورزشكار در استفاده از حداكثر توانائی خود می كند . معمولا مصرف 25 تا 30 گرم كربوهیدرات به ازای هر نیم ساعت توصیه میشود . یك محلول از مواد قندی با غلظت 6 تا 8 درصد هر 15 تا 20 دقیقه توصیه میشود . بدینصورت حدود 1 گرم كربوهیدرات در هر دقیقه در اختیار بافتها قرار میگیرد . باید توجه داشت محلولهای با غلظت كمتر از 5 بی تاثیر و محلولهای با غلظت بالاتر از 10 ممكن است منجر به ناراحتیهای گوارشی از قبیل تهوع - اسهال و دردهای كرمپی شكم گردد . ضمنا مصرف كربوهیدرات در حین ورزش مانع از بروز خستگی نخواهد شد بلكه آنرا به تاخیر خواهد انداخت . در اواخر ورزش كه ماهیچه ها بدلیل كاهش ذخایر قندشان تا حد زیادی به قند خون متكی میشوند باید فعالیت تا حدی كه بدن در فشار قرار نگیرد كاهش یابد . مصرف كربوهیدرات بعد از ورزش : بطور متوسط هر ساعت 5 در صد ذخایر گلیكوژن ماهیچه ها كه در طی ورزش مصرف شده اند بازسازی میشود بنابر این حدود 20 ساعت وقت و 600 گرم قند لازم است تا این ذخایر تكمیل گردند . اگر بلافاصله بعد از ورزش 2 گرم كربوهیدرات به ازای هر كیلو گرم وزن بدن مصرف شود سرعت ذخیره سازی قند حدود 15mmol در كیلوگرم خواهد بود . چنانچه تغذیه تا 2 ساعت به تاخیر بیفتد سرعت ذخیره سازی تا 34 درصد كاهش یافته به 5 میلی مول در كیلو گرم خواهد رسید . در اینصورت حتی تا 4 ساعت بعد از ورزش هم این سرعت به 45 درصد حالت ایده آل نخواهد رسید . بنابراین مصرف 100 گرم كربوهیدرات طی نیمساعت اول بعد از ورزش بسیار اهمیت دارد . مصرف غذا بعد از ورزش برای اكثر ورزشكاران مشكل است . بطور كلی بدنبال تب یا افزایش دمای بدن اشتها كاهش می یابد . در این حالت مصرف مایعات غنی از كربوهیدرات بمراتب راحت تر است . این كار علاوه بر تامین كربوهیدرات مورد نیاز آب به هدر رفته را نیز جبران میكند . اضافه كردن 5 تا 9 گرم پروتئین به هر 100 گرم كربوهیدرات سرعت بازسازی ذخایر را باز هم افزایش می دهد ورزش منظم یكی از مهمترین راهكارهای كسب سلامتی برای بچه ها و بزرگسالان است. فعالیت بدنی، وزن مطلوب را حفظ می كند، طول استخوانها را افزایش می دهد و در نهایت از خطر ابتلا به بیماریهای قلبی عروقی می كاهد. پزشكان باید موقعیت وزنی كودكان ونیز میزان فعالیت بدنی آنها را طی یك دوره پزشكی مداوم ارزیابی كنند. متخصصان موظفند با توصیه های ساده به بچه ها و خانواده ها زمینه را طوری فراهم كنند تا با حداقل صدمه، حداكثر نشاط و لذت حاصل شود. همه افراد به ورزش نیازمندند. معمولاً پزشكان با توجه به سن، موقعیت فیزیكی، مراحل پیشرفت و میزان علاقه مراجعه كنندگان جوان و نوجوان مناسب ترین فعالیت بدنی را به آنها توصیه می كنند. نادیده گرفتن ارتقاء سلامتی بین افراد جوان و خردسال به دو دلیل است: 1) تنبلی و سستی بین بزرگسالان بیش از كودكان است چون بچه ها به طور طبیعی و ناخود آگاه فعال هستند. 2) خطر ابتلا به بیماریهایی مثل دیابت و بیماریهایی قلبی بین افراد بالغ بیشتر است. به هرحال، با توجه به بررسی های انجام شده ، كودكان و نوجوانان به طور كامل فعال و با تحرك نیستند. شایان ذكر است كه باید بچه ها به ورزشهایی بپردازند كه برای بهبود بیماریهای قلبی و نیزارتقاء سلامتی طولانی مدت مفید است. متاسفانه تقریباً بیش از نیمی از آنها فعال نیستند. ضمناً، دخترها در خلال سن بلوغ و پس از آن كمتر از پسرها به ورزش می پردازند . این روند حتی با آموزشهای پزشكی و ورزشی هم قابل درمان نیست. تنها كمی بیش از یك دوم دانش آموزان دبستان و راهنمایی باید در كلاسهای ورزشی روزانه شركت كنند. میزان اهمیت به ورزش بین دانش آموزان دبیرستانی نه تنها نباید كاهش یابد بلكه باید افزوده شود. چگونگی ورزش سلامتی كودكان را تامین می كند كنترل وزن: ارتباط بین فعالیت فیزیكی و چاقی در سنین چاقی در سنین پایین كاملاً مشخص نیست و مطالعات مربوط به آن هم نتایج ثابتی را در اختیار متخصصان قرار نمی دهد. با این وجود، با افزایش وزن و تحرك و نیز كاهش مصرف كالری می توان وزن را كاهش داد. نگرانی افزایش وزن بین كودكان و نوجوانان كاملاً به جا و منطقی است. بچه های چاق در معرض بیماریهای فشار خون، دیابت نوع دوم، نامنظمی هورمون رشد، مشكلات تنفسی و استخوان قرار دارند. این بیماران از فقدان اعتماد به نفس و روابط اجتماعی رنج می برند. رشد و نمو استخوان: ورزش باعث تاثیرات ثابت در رشد و نمو استخوان می شود. فعالیت بدنی ، خطر ابتلا به پوكی استخوان را با افزایش غلظت مواد معدنی كاهش می دهد. تحقیقات انجام شده در مورد 40 پسر بالغ كه به مدت 30 دقیقه و سه بار در هفته به ورزش می پرداختند حاكی از آن بود كه، حجم استخوان كمر و پا، و غلظت مواد معدنی در بدن آنها دو برابر كسانی است كه تحرك كمتری داشتند. نتیجه این تحقیق در مورد 45 زن نابالغ هم مثبت بود. محققان معتقدند كه میزان حجم استخوان حتی پس از توقف ورزش كاهش نمی یابد. آنها به این نتیجه رسیده اند كه انجام حركات ورزشی قبل از سن بلوغ درصد شكستگی استخوان را پس از سن یائسگی تقلیل می دهد. مراقبت ازقلب و رگهای خونی: اغلب ، بیماریهای قلبی عروقی در بزرگسالان نمایان می شود، با این وجود در سنین پایین هم ممكن است كه با آنها مواجه شویم. تحقیقات نشان می دهد كه ورزشهای هوازی در جلوگیری از بیمارهای قلبی عروقی بزرگسالان بسیار موثر است، اما در مورد بچه ها هنوز نامشخص است. سلامت فكری و ذهنی: با توجه به آخرین شواهد، ورزش در بهبود افسردگی و اضطراب بزرگسالان وكودكان بسیارموثر است . فعالیت بدنی یكی از راهكارهای مبارزه با هیجان روحی است. با توجه به برسی های انجام شده در مورد 220 بزرگسال مؤنث مضطرب و نگران، آن دسته از افرادی كه در برنامه های ورزشی سخت شركت می كنند كمتر از تنش های فیزیكی و روحی رنج می برند. برنامه ریزی مهمترین نكته برای پزشكان این است كه به طور مثبت تمایل جوانان را به ورزش زیاد كنند و نیز دریابند كه هر فعالیت بدنی برای فرد خاصی مناسب است. كودكان ناتوان نسبت به هم سن و سالان توانای خود كمتر با ورزش آشنایی دارند. جالب این كه این افراد برای افزایش قدرت بدنی و تناسب اندام خود به ورزش بیشتری هم نیازمندند بجزكودكان علیلی كه درسازمانهای ملی و جهانی( مثل المپیك) فعالیت دارند، بقیه ازتحرك بدنی اندكی برخوردارند، بنابراین باید تك تك افراد، مدارس و مؤسسات مختلف نهایت سعی خود را بكنند تا روز به روزاین انگیزه مثبت را بین آنان افزایش دهند. پزشكان می توانند با تهیه فهرستی از فعالیتها، به میزان مصرف انرژی و تحرك بدنی بیماران پی ببرند. درضمن این روش به پزشكان كمك می كند تا ورزش هایی را پیشنهاد كنند كه متناسب با سن، اندام، علاقه و موقعیت بدنی آنها باشد، معمولاً سوالات در رابطه با موارد زیر است: - آموزشهای بدنی كه شامل كلاسهای ورزشی مداوم و انواع فعالیتهاست. - ورزشهای هوازی مثل دویدن، فوتیال و نیز فعالیتهای غیر هوازی مثل بیس بال. - ورزشهای تفریحی و جسمانی دیگر مثل اسكیت، راهپیمایی و نیز فعالیتهای شدید بدنی. قابل توجه است كه هیچ ورزشی به تنهایی برای سلامت جسمانی و روانی نوجوانان و كودكان مفید نیست. این نكته بسیار مهم است كه با كمك اولیاء بتوانیم فعالیتهای بدنی را انتخاب كنیم كه با سن و توانایی فیزیكی بچه ها متناسب باشد. یكی از اهداف اصلی متخصصان این است كه بتوانند 30 دقیقه ورزش سبك و آرام را در اكثر روزهای هفته دانش آموزان بگنجانند. پیاده روی و پیمودن پله، باعث تناسب همه جانبه وسلامت روز افزون می شود. انجام ورزشهای سنگین بین اكثریت افراد جامعه شایع است، و حتی كودكان نابالغ هم می توانند با حداقل خطر و نیز هیچ گونه صدمه ای به استخوانها، عضلات و مفاصل ، نتایج خوب و مثبتی كسب كنند. باید دقت كنیم كه نظارت دقیق و همه جانبه هم در انجام حركاتهای فیزیكی بسیار مهم است. بچه ها نباید اجسام سنگین بلند كنند، ضمناً باید تا رشد كامل اسكلت بدنشان از پرتاب وزنه خودداری كنند. گاهی اوقات پزشكان بچه ها را به انجام ورزشهایی وا می دارند كه متناسب با توانایی و میزان آسیب پذیری آنهاست. متخصصان به افراد مبتلا به بیماری ضعف رباط ها پیشنهاد می كنند تا بیشتر به شنا و دوچرخه سواری بپردازند و از ورزشهایی مثل بسكتبال كه منجر به پیچ خوردگی می شود اجتناب كنند. كاهش صدمات حین ورزش رعایت اصول ایمنی مهمترین عامل به شمار می رود. با این وجود حوادث ناگوار مربوط به ورزش بسیار شایع است. یكی از بررسی ها حاكی از آن است كه 22 درصد از بچه های مدرسه ای طی انجام فعالیتهای بدنی مصدوم می شوند و اغلب این حوادث هم بسیار جدی است. با بكارگیری روشهای دقیق و حساب شده می توان از این ناراحتی ها جلوگیری كرد. به عنوان مثال، اولیاء باید به طور كامل دریابند كه آیا مكانهای ورزشی كاملاً نكات ایمنی را رعایت می كنند یا خیر. با وجود این كه حفظ روحیه رقابت بین بچه ها بسیار مهم و مثبت است، باید آنها را ازهل دادن یكدیگر به خصوص در مناطق خطرناك منع كنیم. شایان ذكر است كه بچه ها هنگام احساس درد در بدنشان نباید ورزش كنند و نیز نباید با مصرف مسكن در این فعالیتها شركت كنند. مربیان و اولیاء باید بدانند كه صدمات و آسیب های بدنی ممكن است در آینده به لنگی یا پس از افتادن به سائیدگی بازو منجر شود. به منظور اطمینان بیشتر، كودكان و نوجوانان باید برای هر ورزشی از وسیله ایمنی مناسب آن استفاده كنند. مثلاً هنگام فوتبال كفش های مناسب بپوشند. استفاده از كلاه دوچرخه سواری هم یك الزام است، در ضمن، محیط های ورزشی باید عاری از زباله و گودال باشد. باید به كودكان و نوجوانان توصیه كنیم كه هنگام ورزش در معرض آفتاب، از كلاه و عینك آفتابی استفاده كنند. به منظور جلوگیری از فقدان آب، باید به آنها آموزش دهیم كه قبل و بعد از حركات فیزیكی و نیز هنگام انجام ورزش هایی كه بیش از 20 تا 30 دقیقه به طول می انجامد از مایعات استفاده كنند

                     امدادگری

پیر و مولایم خمینی چون بفرمود این سخن

تا کند فکرم مرا یاری بگویم زین سخن

شعر می گویم برای کار امداد و مدد

در شروع شعر خود گویم که الله الصمد

گفت روح الله امداد از صفات انبیاست

هم تعاون ، هم مددکاری دو کار بی ریاست

آن مدد کاری که از شب تا سحر زحمت کشد

اجر و مزدش را خدایش در صف محشر دهد

افتخار هر مددگر باشد این که کار او

در عمل با کارهای انبیاء هم سمت و سو

در هلال احمر ایران اسلامی بدان

هر مددگر می کشد زحمت برای دیگران

ای کریما تو بزرگی رحمتت از حد فزون

کن تقبل این تقاضا از من خوار و زبون

نعمت خود کن فزون هردم به هر امدادگر

چون که می دانی بود لایق برای بیشتر